{"id":4790,"date":"2023-10-28T06:33:39","date_gmt":"2023-10-27T23:33:39","guid":{"rendered":"https:\/\/nbca.gov.vn\/?p=4790"},"modified":"2024-08-22T16:40:09","modified_gmt":"2024-08-22T09:40:09","slug":"khu-bao-ve-canh-quan-yen-tu-quang-ninh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nbca.gov.vn\/khu-bao-ve-canh-quan-yen-tu-quang-ninh\/","title":{"rendered":"Khu b\u1ea3o v\u1ec7 c\u1ea3nh quan Y\u00ean T\u1eed, Qu\u1ea3ng Ninh"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4791\" src=\"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/yen-tu2-770x367-1.jpg\" alt=\"\" width=\"770\" height=\"367\" \/><\/p>\n<p class=\"has-text-align-center\" style=\"text-align: center;\"><em>Ch\u00f9a Y\u00ean T\u1eed, Qu\u1ea3ng Ninh \u2013 \u1ea2nh: https:\/\/baoquangninh.com.vn\/<\/em><\/p>\n<p>R\u1eebng Qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00f3 to\u1ea1 \u0111\u1ed9 \u0111\u1ecba l\u00fd: T\u1eeb 21<sup>o<\/sup>05\u2032 \u0111\u1ebfn 29<sup>o<\/sup>09\u2032 v\u0129 \u0111\u1ed9 B\u1eafc; T\u1eeb 106<sup>o<\/sup>43\u2032 \u0111\u1ebfn 106<sup>o<\/sup>45\u2032 kinh \u0111\u1ed9 \u0110\u00f4ng.<\/p>\n<p>N\u1eb1m tr\u00ean \u0111\u1ecba b\u00e0n t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng Ninh, R\u1eebng Qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng khu r\u1eebng linh thi\u00eang nh\u1ea5t Vi\u1ec7t Nam v\u1edbi nh\u1eefng d\u00e3y n\u00fai cao tr\u00f9ng tr\u00f9ng \u0111i\u1ec7p \u0111i\u1ec7p \u1ea9n trong c\u00e1c khu r\u1eebng nguy\u00ean sinh th\u00e2m u, huy\u1ec1n b\u00ed c\u00f9ng h\u1ec7 th\u1ed1ng su\u1ed1i th\u00e1c tuy\u1ec7t \u0111\u1eb9p. T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u nhu\u1ed1m m\u00e0u \u0111\u1ea1o Ph\u1eadt v\u00e0 \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh n\u01a1i \u0111\u1eafc \u0111\u1ecba \u0111\u1ec3 c\u00e1c v\u1ecb thi\u1ec1n s\u01b0, cao t\u0103ng tu h\u00e0nh nh\u1eadp th\u1ebf t\u1eeb ng\u00e0n n\u0103m nay.<\/p>\n<p>T\u01b0\u01a1ng truy\u1ec1n r\u1eb1ng, h\u01a1n hai ng\u00e0n n\u0103m tr\u01b0\u1edbc, Y\u00ean K\u1ef3 Sinh v\u1ec1 n\u00fai n\u00e0y tu Ti\u00ean, h\u00e1i l\u01b0\u1ee3m c\u00e2y thu\u1ed1c, luy\u1ec7n th\u1ea7n d\u01b0\u1ee3c tr\u01b0\u1eddng sinh b\u1ea5t l\u00e3o v\u00e0 ch\u1eefa b\u1ec7nh c\u1ee9u ng\u01b0\u1eddi, khi m\u1ea5t \u0111\u00e3 h\u00f3a th\u00e0nh t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e1, t\u00ean g\u1ecdi \u201cth\u1ea7y Y\u00ean\u201d th\u00e0nh \u201cY\u00ean T\u1eed\u201d. G\u1ea7n m\u1ed9t ngh\u00ecn n\u0103m qua, \u0111\u00e2y l\u00e0 n\u01a1i tu h\u00e0nh, th\u00e0nh \u0111\u1ea1o c\u1ee7a c\u1ee7a c\u00e1c b\u1eadc anh h\u00e0o hi\u1ec1n l\u01b0\u01a1ng m\u00e0 n\u1ed5i ti\u1ebfng nh\u1ea5t ch\u00ednh l\u00e0 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi, s\u1ef1 nghi\u1ec7p c\u1ee7a c\u1ee7a Ph\u1eadt ho\u00e0ng Tr\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng.<\/p>\n<p>Sau khi t\u1eadp h\u1ee3p s\u1ee9c m\u1ea1nh \u0111\u1ea1i \u0111o\u00e0n k\u1ebft to\u00e0n d\u00e2n, hai l\u1ea7n \u0111\u00e1nh th\u1eafng gi\u1eb7c Nguy\u00ean M\u00f4ng \u2013 \u0111\u1ed9i qu\u00e2n h\u00f9ng m\u1ea1nh nh\u1ea5t th\u1eddi \u1ea5y, vua Tr\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng (1258 \u2013 1308) th\u1ef1c hi\u1ec7n th\u00e0nh c\u00f4ng c\u00e1c cu\u1ed9c h\u00f2a gi\u1ea3i, x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc \u0110\u1ea1i Vi\u1ec7t th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng. T\u1eeb b\u1ecf ng\u00f4i v\u1ecb \u1edf tu\u1ed5i 35, ng\u00e0i v\u1ec1 h\u00e0nh cung V\u0169 L\u00e2m r\u1ed3i l\u00ean Y\u00ean T\u1eed tu kh\u1ed5 h\u1ea1nh. T\u1eeb ch\u1ee9c v\u1ecb cao sang nh\u1ea5t, vua Tr\u1ea7n tr\u1edf v\u1ec1 ng\u00f4i t\u00f4n qu\u00fd c\u1ee7a Nh\u00e0 Ph\u1eadt, s\u00e1ng l\u1eadp ra thi\u1ec1n ph\u00e1i Tr\u00fac l\u00e2m Y\u00ean T\u1eed n\u1ed5i ti\u1ebfng. Ng\u00e0i m\u1ea5t \u1edf am Ng\u1ecda V\u00e2n tr\u00ean d\u00e3y n\u00fai Y\u00ean T\u1eed.<\/p>\n<p>R\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00f3 t\u1ed5ng di\u1ec7n t\u00edch t\u1ef1 nhi\u00ean l\u00e0 2.783ha, m\u1ed9t di\u1ec7n t\u00edch kh\u00f4ng l\u1edbn, nh\u01b0ng n\u01a1i \u0111\u00e2y v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c xem nh\u01b0 m\u1ed9t b\u1ea3o t\u00e0ng l\u01b0u gi\u1eef v\u00e0 b\u1ea3o t\u1ed3n h\u1ec7 sinh th\u00e1i \u0111a d\u1ea1ng c\u1ee7a h\u1ec7 th\u1ed1ng r\u1eebng \u0111\u1eb7c d\u1ee5ng Vi\u1ec7t Nam. \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t, r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00f2n \u1ea9n ch\u1ee9a b\u00ean trong nh\u1eefng gi\u00e1 tr\u1ecb v\u0103n ho\u00e1 t\u00e2m linh, di t\u00edch qu\u1ed1c gia \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t g\u1eafn v\u1edbi cu\u1ed9c \u0111\u1eddi tu h\u00e0nh c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt ho\u00e0ng Tr\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng nh\u01b0: Ch\u00f9a B\u00ed th\u01b0\u1ee3ng, Ch\u00f9a Su\u1ed1i T\u1eafm, Ch\u00f9a C\u1ea7m Th\u1ef1c, Ch\u00f9a Gi\u1ea3i Oan, C\u1ee5m Th\u00e1p H\u00f2n Ng\u1ecdc, Am Ng\u1ef1 D\u01b0\u1ee3c, Ch\u00f9a \u0110\u1ed3ng\u2026<\/p>\n<p>Theo Ban Qu\u1ea3n l\u00fd di t\u00edch v\u00e0 r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed, trong s\u1ed1 206 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 x\u01b0\u01a1ng s\u1ed1ng t\u1ea1i r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed, c\u00f3 tr\u00ean 20 lo\u00e0i qu\u00fd hi\u1ebfm n\u1eb1m trong S\u00e1ch \u0111\u1ecf Vi\u1ec7t Nam nh\u01b0: S\u00f3c bay l\u1edbn, vo\u1ecdc m\u0169i h\u1ebfch, \u1ebfch ang, \u1ebfch gai, th\u1eb1n l\u1eb1n c\u00e1 s\u1ea5u\u2026 Th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng r\u1ea5t \u0111a d\u1ea1ng v\u1edbi t\u1ed5ng s\u1ed1 830 lo\u00e0i thu\u1ed9c 5 ng\u00e0nh kh\u00e1c nhau, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 38 lo\u00e0i th\u1ef1c v\u1eadt \u0111\u1eb7c h\u1eefu qu\u00fd hi\u1ebfm, nh\u01b0: T\u00e1u m\u1eadt, lim xanh, l\u00e1t ho\u00e1, th\u00f4ng tre, la h\u00e1n r\u1eebng, v\u00f9 h\u01b0\u01a1ng, kim giao\u2026 \u0110\u00e1ng k\u1ec3 n\u1eefa l\u00e0 r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed hi\u1ec7n c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i c\u00e2y \u0111\u00e3 g\u1eafn b\u00f3 v\u1edbi cu\u1ed9c \u0111\u1eddi tu h\u00e0nh t\u1ea1i Y\u00ean T\u1eed c\u1ee7a Ph\u1eadt ho\u00e0ng Tr\u1ea7n Nh\u00e2n T\u00f4ng v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ec7 t\u1eed c\u1ee7a ng\u00e0i l\u00e0 c\u00e2y t\u00f9ng 700 n\u0103m tu\u1ed5i, tr\u00fac, c\u00e2y \u0111\u1ea1i c\u1ed5, mai v\u00e0ng Y\u00ean T\u1eed\u2026<\/p>\n<p>Kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111a d\u1ea1ng v\u1ec1 s\u1ed1 lo\u00e0i th\u1ef1c v\u1eadt, r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t v\u01b0\u1eddn thu\u1ed1c qu\u00fd v\u1edbi nhi\u1ec1u lo\u1ea1i c\u00e2y thu\u1ed1c c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb cao nh\u01b0: Ng\u0169 gia b\u00ec gai, kim tuy\u1ebfn, c\u00e1t s\u00e2m, b\u00e1ch xanh, \u0111\u1ea1i k\u1ebf, ho\u1eb1ng tinh hoa tr\u1eafng, h\u00e0 th\u1ee7 \u00f4 \u0111\u1ecf, b\u1ed5 b\u00e9o \u0111en, gi\u1ea3o c\u1ed5 lam, rau s\u1eafng, lan m\u1ed9t l\u00e1, b\u1ea3y l\u00e1 m\u1ed9t hoa, s\u00e2m cu\u1ed1n chi\u1ebfu, ba g\u1ea1c \u1ea4n \u0110\u1ed9, tr\u1ea7u m\u1ed9t l\u00e1\u2026 c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng tr\u1ecb ung th\u01b0, h\u1ea1 \u0111\u01b0\u1eddng huy\u1ebft, \u0111au d\u1ea1 d\u00e0y, vi\u00eam gan si\u00eau vi tr\u00f9ng, s\u1ed1t xu\u1ea5t huy\u1ebft, \u0111au c\u01a1 x\u01b0\u01a1ng kh\u1edbp, c\u1ea3m s\u1ed1t, ho\u2026 V\u00ec v\u1eady, Ban Qu\u1ea3n l\u00fd di t\u00edch v\u00e0 r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed \u0111\u00e3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng c\u00f4ng t\u00e1c tuy\u00ean truy\u1ec1n, b\u1ea3o v\u1ec7, h\u1ea1n ch\u1ebf ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n khai th\u00e1c c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y d\u01b0\u1ee3c li\u1ec7u trong r\u1eebng.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y nay, \u0111\u1ecba th\u1ebf t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a di t\u00edch v\u1edbi c\u00e1c ch\u00f9a chi\u1ec1n, am th\u00e1p n\u1eb1m xen k\u1ebd gi\u1eefa c\u1ea3nh quan thi\u00ean nhi\u00ean hoang s\u01a1, h\u00f9ng v\u0129 c\u1ee7a r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00e0ng t\u00f4n th\u00eam v\u1ebb linh thi\u00eang cho v\u00f9ng \u0111\u1ea5t ph\u1eadt, l\u00e0 ti\u1ec1m n\u0103ng l\u1edbn cho ph\u00e1t tri\u1ec3n du l\u1ecbch t\u00e2m linh, sinh th\u00e1i c\u1ee7a t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng Ninh. C\u0169ng ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady, vi\u1ec7c b\u1ea3o t\u1ed3n, ph\u00e1t tri\u1ec3n b\u1ec1n v\u1eefng c\u00e1c gi\u00e1 tr\u1ecb \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc c\u1ee7a r\u1eebng qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed \u0111\u00e3 v\u00e0 \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eafn k\u1ebft ch\u1eb7t ch\u1ebd v\u1edbi b\u1ea3o t\u1ed3n, ph\u00e1t huy gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a di t\u00edch l\u1ecbch s\u1eed v\u0103n ho\u00e1 n\u00e0y.<\/p>\n<p class=\"has-text-align-right\" style=\"text-align: right;\"><em>Ngu\u1ed3n: C\u1ee5c BTTN &amp; \u0110DSH<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ch\u00f9a Y\u00ean T\u1eed, Qu\u1ea3ng Ninh \u2013 \u1ea2nh: https:\/\/baoquangninh.com.vn\/ R\u1eebng Qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed c\u00f3 to\u1ea1 \u0111\u1ed9 \u0111\u1ecba l\u00fd: T\u1eeb 21o05\u2032 \u0111\u1ebfn 29o09\u2032 v\u0129 \u0111\u1ed9 B\u1eafc; T\u1eeb 106o43\u2032 \u0111\u1ebfn 106o45\u2032 kinh \u0111\u1ed9 \u0110\u00f4ng. N\u1eb1m tr\u00ean \u0111\u1ecba b\u00e0n t\u1ec9nh Qu\u1ea3ng Ninh, R\u1eebng Qu\u1ed1c gia Y\u00ean T\u1eed \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng khu r\u1eebng linh thi\u00eang nh\u1ea5t [&#8230;]\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4791,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4790"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4790"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4790\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6901,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4790\/revisions\/6901"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4791"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4790"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4790"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4790"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}