{"id":6768,"date":"2016-04-04T07:09:24","date_gmt":"2016-04-04T00:09:24","guid":{"rendered":"http:\/\/antoansinhhoc.vn\/?p=963"},"modified":"2016-04-04T07:09:24","modified_gmt":"2016-04-04T00:09:24","slug":"chau-phi-co-the-su-dung-cay-trong-bien-doi-gien-nham-khac-phuc-hau-qua-cua-han-han","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nbca.gov.vn\/chau-phi-co-the-su-dung-cay-trong-bien-doi-gien-nham-khac-phuc-hau-qua-cua-han-han\/","title":{"rendered":"Ch\u00e2u Phi c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien nh\u1eb1m kh\u1eafc ph\u1ee5c h\u1eadu qu\u1ea3 c\u1ee7a h\u1ea1n h\u00e1n"},"content":{"rendered":"<p>\u0110\u1ee3t h\u1ea1n h\u00e1n gay g\u1eaft \u1edf mi\u1ec1n Nam ch\u00e2u Phi \u0111\u00e3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ea5t m\u00f9a tr\u00ean di\u1ec7n r\u1ed9ng, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c qu\u1ed1c gia ch\u00e2u Phi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien (GM) \u0111\u1ec3 c\u1ea3i thi\u1ec7n m\u00f9a m\u00e0ng v\u00e0 gi\u1ea3m nh\u1eadp kh\u1ea9u ng\u0169 c\u1ed1c.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/Chau-A_ap-luc.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-full wp-image-971 aligncenter\" src=\"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/Chau-A_ap-luc.jpg\" alt=\"Chau A_ap luc\" width=\"650\" height=\"447\" \/><\/a><\/p>\n<div>H\u1ea1n h\u00e1n m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ebfn Nam Phi, nh\u00e0 s\u1ea3n xu\u1ea5t ng\u00f4 l\u1edbn nh\u1ea5t c\u1ee7a ch\u00e2u l\u1ee5c, hi\u1ec7n \u0111\u00e3 tr\u1ea7m tr\u1ecdng th\u00eam b\u1edfi hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng El Nino v\u00e0 h\u1eadu qu\u1ea3 kh\u1eafc nghi\u1ec7t c\u1ee7a m\u00f9a kh\u00f4 n\u0103m ngo\u00e1i t\u1ea1i c\u00e1c khu v\u1ef1c t\u1eeb Zimbabwe \u0111\u1ebfn Malawi. C\u01a1 quan c\u1ee9u tr\u1ee3 Oxfam cho bi\u1ebft 10 tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi, ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 \u1edf ch\u00e2u Phi \u0111ang ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi n\u1ea1n \u0111\u00f3i v\u00ec h\u1ea1n h\u00e1n v\u00e0 t\u00ecnh tr\u1ea1ng thi\u1ebfu m\u01b0a.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u0110i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn c\u00e1c n\u01b0\u1edbc ch\u00e2u Phi ph\u1ea3i quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 ng\u00f4, m\u1ed9t c\u00e2y tr\u1ed3ng ch\u1ee7 l\u1ef1c v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u00eau th\u1ee5 \u1edf h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c qu\u1ed1c gia ti\u1ec3u v\u00f9ng Sahara. Nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia ch\u00e2u Phi \u0111\u00e3 c\u1ea5m c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien v\u00ec cho r\u1eb1ng c\u00e2y n\u00e0y g\u00e2y \u00f4 nhi\u1ec5m m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u1ebfn s\u1ee9c kh\u1ecfe con ng\u01b0\u1eddi. M\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc nh\u01b0 Zimbabwe cho r\u1eb1ng m\u1eb7c d\u00f9 c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien ban \u0111\u1ea7u c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ch\u1ed1ng s\u00e2u b\u1ec7nh, nh\u01b0ng s\u1ee9c \u0111\u1ec1 kh\u00e1ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 m\u1ea5t \u0111i theo th\u1eddi gian.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1ee7ng h\u1ed9 c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien cho bi\u1ebft lo ng\u1ea1i n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c khoa h\u1ecdc ch\u1ee9ng minh. H\u1ecd cho r\u1eb1ng n\u00f4ng d\u00e2n ngh\u00e8o ch\u00e2u Phi c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ebd h\u01b0\u1edfng l\u1ee3i nhi\u1ec1u nh\u1ea5t t\u1eeb vi\u1ec7c gi\u1ea3m s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c tr\u1eeb s\u00e2u, chi ph\u00ed s\u1ea3n xu\u1ea5t th\u1ea5p, s\u1ea3n l\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 gi\u00e1 n\u00f4ng s\u1ea3n cao h\u01a1n.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a h\u1ea1n h\u00e1n l\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u1ed1i v\u1edbi Zimbabwe, n\u01a1i m\u00e0 n\u1ec1n kinh t\u1ebf \u0111\u00e3 n\u1ed7 l\u1ef1c trong 5 n\u0103m \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c h\u1ed3i t\u1eeb cu\u1ed9c suy tho\u00e1i nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u00e1nh d\u1ea5u b\u1eb1ng t\u1ef7 gi\u00e1 l\u1ea1m ph\u00e1t phi m\u00e3 v\u00e0 thi\u1ebfu l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c tr\u00ean di\u1ec7n r\u1ed9ng.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Zimbabwe kh\u00f4ng ch\u1ea5p nh\u1eadn nh\u1eadp kh\u1ea9u ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien, tuy nhi\u00ean do n\u1ea1n \u0111\u00f3i, n\u01b0\u1edbc n\u00e0y \u0111\u00e3 ch\u1ea5p nh\u1eadn vi\u1ec7n tr\u1ee3 ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien. Jonathan Mufandaedza, Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh t\u1ea1i C\u01a1 quan C\u00f4ng ngh\u1ec7 sinh h\u1ecdc Qu\u1ed1c gia Zimbabwe, m\u1ed9t c\u01a1 quan ch\u00ednh ph\u1ee7, cho bi\u1ebft: \u201cC\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng gi\u1ea3i ph\u00e1p thay th\u1ebf nh\u1eb1m gi\u1ea3m n\u1ea1n \u0111\u00f3i c\u00f9ng v\u1edbi gi\u1ea3i ph\u00e1p th\u1ef1c h\u00e0nh n\u00f4ng h\u1ecdc t\u1ed1t\u201d.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Hoa K\u1ef3, Brazil v\u00e0 \u1ea4n \u0110\u1ed9 l\u00e0 nh\u1eefng qu\u1ed1c gia tr\u1ed3ng c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien nhi\u1ec1u nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, trong khi \u1edf ch\u00e2u Phi, Nam Phi l\u00e0 n\u01b0\u1edbc duy nh\u1ea5t s\u1ea3n xu\u1ea5t ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien tr\u00ean quy m\u00f4 th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>16% d\u00e2n s\u1ed1 Zimbabwe y\u00eau c\u1ea7u vi\u1ec7n tr\u1ee3 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c trong n\u0103m nay. Ch\u00ednh ph\u1ee7 c\u00f3 k\u1ebf ho\u1ea1ch nh\u1eadp kh\u1ea9u t\u1edbi 700.000 t\u1ea5n ng\u00f4 t\u1eeb c\u00e1c th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean nh\u01b0 Zambia v\u00e0 Tanzania, nh\u01b0ng s\u1ea3n l\u01b0\u1ee3ng ng\u00f4 c\u1ee7a 2 n\u01b0\u1edbc n\u00e0y l\u1ea1i \u0111\u1ea1t m\u1ee9c th\u1ea5p trong n\u0103m 2015. Zimbabwe c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien nh\u1eb1m b\u00f9 \u0111\u1eafp s\u1ef1 thi\u1ebfu h\u1ee5t.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>N\u0103m nay, Nam Phi, n\u01b0\u1edbc xu\u1ea5t h\u01a1n 40% ng\u00f4 c\u1ee7a khu v\u1ef1c mi\u1ec1n Nam ch\u00e2u Phi c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea7n ph\u1ea3i nh\u1eadp kh\u1ea9u t\u1edbi 5 tri\u1ec7u t\u1ea5n ng\u00f4 do h\u1ea1n h\u00e1n. C\u00e1c qu\u1ed1c gia ch\u00e2u Phi b\u1eaft \u0111\u1ea7u thay \u0111\u1ed5i nh\u1eadn th\u1ee9c v\u1ec1 c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien. Getachew Belay, m\u1ed9t chuy\u00ean gia ch\u00e2u Phi v\u1ec1 c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien cho bi\u1ebft: \u201cBurkina Faso \u1edf T\u00e2y Phi v\u00e0 g\u1ea7n \u0111\u00e2y l\u00e0 Sudan \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u tr\u1ed3ng c\u00e2y b\u00f4ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien. Trong l\u1ecbch s\u1eed, ch\u00e2u Phi l\u00e0 ch\u00e2u l\u1ee5c ch\u1eadm ch\u1ea5p nh\u1eadn c\u00e1c c\u00f4ng ngh\u1ec7 m\u1edbi trong n\u00f4ng nghi\u1ec7p. \u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien, ph\u1ea7n l\u1edbn c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u1eb1m trong nh\u1eadn th\u1ee9c, s\u1ee3 h\u00e3i qu\u00e1 m\u1ee9c v\u00e0 c\u00f4ng t\u00e1c ho\u1ea1ch \u0111\u1ecbnh ch\u00ednh s\u00e1ch\u201d.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>N\u0103m 2002, Zambia ch\u1ecbu n\u1ea1n h\u1ea1n h\u00e1n nghi\u00eam tr\u1ecdng khi\u1ebfn h\u00e0ng tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7n vi\u1ec7n tr\u1ee3 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c, nh\u01b0ng n\u01b0\u1edbc n\u00e0y t\u1eeb ch\u1ed1i ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien \u0111\u01b0\u1ee3c cung c\u1ea5p b\u1edfi c\u00e1c nh\u00e0 t\u00e0i tr\u1ee3. Nh\u01b0ng th\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc, n\u01b0\u1edbc n\u00e0y \u0111\u00e3 ch\u1ea5p nh\u1eadn ng\u00f4 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien. Kenya, Uganda, Malawi, Swaziland, Nigeria v\u00e0 Ghana \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 ti\u1ebfn h\u00e0nh th\u1eed nghi\u1ec7m tr\u00ean c\u00e1c c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien kh\u00e1c nhau.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0110\u1ee3t h\u1ea1n h\u00e1n gay g\u1eaft \u1edf mi\u1ec1n Nam ch\u00e2u Phi \u0111\u00e3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ea5t m\u00f9a tr\u00ean di\u1ec7n r\u1ed9ng, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c qu\u1ed1c gia ch\u00e2u Phi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e2y tr\u1ed3ng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i gien (GM) \u0111\u1ec3 c\u1ea3i thi\u1ec7n m\u00f9a m\u00e0ng v\u00e0 gi\u1ea3m nh\u1eadp kh\u1ea9u ng\u0169 c\u1ed1c. H\u1ea1n h\u00e1n m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ebfn Nam [&#8230;]\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6281,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[87],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6768"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6768"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6768\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6281"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6768"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6768"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6768"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}