{"id":9095,"date":"2024-08-07T10:36:06","date_gmt":"2024-08-07T03:36:06","guid":{"rendered":"https:\/\/nbca.gov.vn\/?p=9095"},"modified":"2025-03-26T10:36:46","modified_gmt":"2025-03-26T03:36:46","slug":"khuyen-khich-thuc-hien-bao-ton-tai-cho-tren-dong-ruong-on-farm-cac-nguon-gen-tai-viet-nam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nbca.gov.vn\/khuyen-khich-thuc-hien-bao-ton-tai-cho-tren-dong-ruong-on-farm-cac-nguon-gen-tai-viet-nam\/","title":{"rendered":"Khuy\u1ebfn kh\u00edch th\u1ef1c hi\u1ec7n b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 tr\u00ean \u0111\u1ed3ng ru\u1ed9ng (on-farm) c\u00e1c ngu\u1ed3n gen t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">B\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c b\u1ea3o t\u1ed3n c\u00f3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 nh\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ngu\u1ed3n gen c\u00e2y tr\u1ed3ng b\u1ea3n \u0111\u1ecba v\u00ec c\u00e1c ngu\u1ed3n gen \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1ng \u1ed5n \u0111\u1ecbnh trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng quen thu\u1ed9c. Ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm c\u00f3 5 n\u1ed9i dung l\u1edbn, \u0111\u00f3 l\u00e0: (1) Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u01a1 b\u1ea3n t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 qu\u00e1 tr\u00ecnh v\u00e0 c\u01a1 ch\u1ebf qu\u1ea3n l\u00fd ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean di truy\u1ec1n th\u1ef1c v\u1eadt tr\u00ean \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi n\u00f4ng d\u00e2n v\u00e0 m\u1ed1i quan h\u1ec7 c\u1ee7a ch\u00fang v\u1edbi sinh k\u1ebf c\u1ee7a h\u1ecd, l\u00e0m c\u01a1 s\u1edf khoa h\u1ecdc cho vi\u1ec7c x\u00e1c \u0111\u1ecbnh ch\u1ecdn \u0111i\u1ec3m\/v\u00f9ng b\u1ea3o t\u1ed3n on-farm;\u00a0 (2) Thi\u1ebft l\u1eadp v\u00f9ng b\u1ea3o t\u1ed3n on-farm v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n ngu\u1ed3n gen cho b\u1ea3o t\u1ed3n;\u00a0 (3) Th\u00e0nh l\u1eadp nh\u00f3m\/h\u1ed9i n\u00f4ng d\u00e2n c\u00f9ng s\u1edf th\u00edch tham gia b\u1ea3o t\u1ed3n; (4) X\u00e2y d\u1ef1ng k\u1ebf ho\u1ea1ch b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1eebng giai \u0111o\u1ea1n (5 n\u0103m); v\u00e0\u00a0 (5) Th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng duy tr\u00ec h\u1ec7 th\u1ed1ng b\u1ea3o t\u1ed3n.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u00f4ng t\u00e1c b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c H\u1ec7 th\u1ed1ng b\u1ea3o t\u1ed3n ngu\u1ed3n gen c\u00e2y tr\u1ed3ng Qu\u1ed1c gia quan t\u00e2m tri\u1ec3n khai t\u1eeb 2010 v\u1edbi m\u1ee5c ti\u00eau v\u1eeba b\u1ea3o t\u1ed3n v\u1eeba khai th\u00e1c ngu\u1ed3n gen, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng c\u00e2y tr\u1ed3ng \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eb7c h\u1eefu. \u0110\u1ebfn nay c\u00f3 h\u00e0ng tr\u0103m ngu\u1ed3n gen c\u1ee7a c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y \u0103n qu\u1ea3, c\u00e2y rau, gia v\u1ecb \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u gi\u1eef v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ea1i 54 v\u01b0\u1eddn gia \u0111\u00ecnh \u1edf 03 t\u1ec9nh: Ninh B\u00ecnh, Nam \u0110\u1ecbnh v\u00e0 H\u00f2a B\u00ecnh. Ngu\u1ed3n gen b\u01b0\u1edfi \u0111a d\u1ea1ng \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i 24 v\u01b0\u1eddn gia \u0111\u00ecnh\u00a0 c\u1ee7a v\u00f9ng ven s\u00f4ng \u0110\u00e1y, H\u00e0 N\u1ed9i; Ngu\u1ed3n gen nh\u00e3n t\u1ea1i\u00a0 12 v\u01b0\u1eddn gia \u0111\u00ecnh \u1edf H\u01b0ng Y\u00ean; ngu\u1ed3n gen c\u00e2y c\u1ee7 m\u1ee1 tr\u00ean \u0111\u1ed3ng ru\u1ed9ng c\u1ee7a 5 n\u00f4ng h\u1ed9 t\u1ea1i L\u1ea1ng S\u01a1n, ngu\u1ed3n gen c\u00e2y \u00edt \u0111\u01b0\u1ee3c quan t\u00e2m s\u1eed d\u1ee5ng.v.v.. M\u1ed9t s\u1ed1 ngu\u1ed3n gen c\u00e2y \u0103n qu\u1ea3 kh\u00e1c nh\u01b0 d\u1eeba, m\u00edt, m\u0103ng c\u1ee5t, ch\u00f4m ch\u00f4m, s\u1ea7u ri\u00eang c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c Vi\u1ec7n Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e2y \u0103n qu\u1ea3 mi\u1ec1n Nam h\u1ed7 tr\u1ee3 kinh ph\u00ed duy tr\u00ec t\u1ea1i c\u00e1c v\u01b0\u1eddn h\u1ed9. Tuy nhi\u00ean, th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u1ebfn nay t\u1ea1i c\u00e1c \u0111i\u1ec3m b\u1ea3o t\u1ed3n on-farm do Trung t\u00e2m qu\u1ea3n l\u00fd, m\u1edbi ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng v\u1ec1 k\u1ef9 thu\u1eadt nh\u01b0 qu\u1ea3n l\u00fd IPM, ki\u1ec3m k\u00ea, m\u00f4 t\u1ea3 v\u00e0 t\u01b0 li\u1ec7u h\u00f3a ngu\u1ed3n gen t\u1ea1i ch\u1ed7, t\u1eadp hu\u1ea5n k\u1ef9 thu\u1eadt&#8230; ch\u01b0a c\u00f3 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ch\u1ecdn t\u1ea1o gi\u1ed1ng c\u00f9ng tham gia, ch\u01b0a ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e2n h\u00e0ng gi\u1ed1ng c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, h\u00ecnh th\u00e0nh m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi trao \u0111\u1ed5i gi\u1ed1ng c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u1eb7c d\u00f9 v\u1eady, c\u00f4ng t\u00e1c b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm th\u1eddi gian qua v\u1eabn c\u00f2n nhi\u1ec1u t\u1ed3n t\u1ea1i, v\u01b0\u1edbng m\u1eafc. M\u1ed9t s\u1ed1 t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u00ednh c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn bao g\u1ed3m: Hi\u1ec7n Vi\u1ec7t Nam c\u00f2n thi\u1ebfu chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c v\u00e0 k\u1ebf ho\u1ea1ch cho b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 tr\u00ean \u0111\u1ed3ng ru\u1ed9ng c\u1ee7a n\u00f4ng d\u00e2n, c\u1ea3 ng\u1eafn v\u00e0 d\u00e0i h\u1ea1n, v\u00e0 ch\u01b0a c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p v\u00e0 c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn ph\u00f9 h\u1ee3p, hi\u1ec7u qu\u1ea3. H\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng \u1edf n\u01b0\u1edbc ta v\u1ec1 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y \u0111\u1ec1u do n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i t\u00e0i tr\u1ee3, m\u00e3i cho \u0111\u1ebfn n\u0103m 2010 m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o nhi\u1ec7m v\u1ee5 B\u1ea3o t\u1ed3n qu\u1ed1c gia v\u00e0 ch\u1ec9 t\u1eadp trung v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 v\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng c\u01a1 s\u1edf khoa h\u1ecdc cho vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o t\u1ed3n on-farm qu\u1ef9 gen c\u00e2y tr\u1ed3ng c\u00f9ng m\u1ed9t s\u1ed1 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng h\u1ed7 tr\u1ee3 k\u1ef9 thu\u1eadt \u0111\u01a1n l\u1ebb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ngo\u00e0i ra, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c m\u00f4 h\u00ecnh v\u00e0 c\u00e1c \u0111i\u1ec3m b\u1ea3o t\u1ed3n on-farm c\u00f2n \u00edt v\u00e0 nh\u1ecf l\u1ebb, kh\u00f4ng \u0111a d\u1ea1ng v\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n r\u1ed9ng th\u00e0nh \u201cv\u00f9ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean th\u1ef1c v\u1eadt quan tr\u1ecdng\u201d nh\u01b0 c\u00e1c chuy\u00ean gia qu\u1ed1c t\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t. Ngo\u00e0i c\u00e1c \u0111i\u1ec3m on-farm ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh b\u1edfi c\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n, kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1c \u0111i\u1ec3m on-farm \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng x\u00e2y d\u1ef1ng; Ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng duy tr\u00ec h\u1ec7 th\u1ed1ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 k\u00e9m hi\u1ec7u qu\u1ea3 v\u00e0 thi\u1ebfu s\u1ef1 quan t\u00e2m c\u1ee7a c\u00e1c b\u00ean li\u00ean quan, m\u1eb7c d\u00f9 ch\u00fang \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e1c l\u1eadp v\u1edbi nhi\u1ec1u c\u00f4ng s\u1ee9c v\u00e0 t\u1ed1n k\u00e9m kinh ph\u00ed; H\u1ea1n ch\u1ebf v\u1ec1 n\u0103ng l\u1ef1c, c\u00f9ng v\u1edbi vi\u1ec7c thi\u1ebfu chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c, ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p v\u00e0 ch\u00ednh s\u00e1ch ph\u00f9 h\u1ee3p \u0111\u00e3 khi\u1ebfn ch\u00fang ta ch\u01b0a huy \u0111\u1ed9ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 tham gia c\u1ee7a n\u00f4ng d\u00e2n, ch\u01b0a th\u00fac \u0111\u1ea9y \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o t\u1ed3n k\u1ebft h\u1ee3p khai th\u00e1c s\u1eed d\u1ee5ng hi\u1ec7u qu\u1ea3 ngu\u1ed3n gen.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Theo \u0111\u00f3, m\u1ed9t s\u1ed1 khuy\u1ebfn ngh\u1ecb cho c\u00f4ng t\u00e1c b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on farm trong th\u1eddi gian t\u1edbi \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra bao g\u1ed3m: R\u00e0 so\u00e1t l\u1ea1i v\u00e0 c\u1ea3i thi\u1ec7n c\u00e1c \u0111i\u1ec3m b\u1ea3o t\u1ed3n on farm \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp tr\u00ean to\u00e0n qu\u1ed1c; Ph\u1ea3i l\u1ea5y c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng l\u00e0 trung t\u00e2m trong ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm; H\u1ed7 tr\u1ee3 v\u00e0 khuy\u1ebfn kh\u00edch h\u1ec7 th\u1ed1ng s\u1ea3n xu\u1ea5t gi\u1ed1ng \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng th\u1ef1c hi\u1ec7n ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p c\u00f9ng tham gia \u0111\u1ec3 c\u1ea3i ti\u1ebfn c\u00e2y tr\u1ed3ng t\u1ea1i c\u00e1c khu v\u01b0c\/\u0111i\u1ec3m b\u1ea3o t\u1ed3n; L\u1ed3ng gh\u00e9p ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng h\u1ed7 tr\u1ee3 b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm v\u00e0o c\u00e1c k\u1ebf ho\u1ea1ch ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng; T\u1ea1o s\u1ef1 g\u1eafn k\u1ebft 4 nh\u00e0: nh\u00e0 n\u00f4ng &#8211; nh\u00e0 khoa h\u1ecdc &#8211; nh\u00e0 qu\u1ea3n l\u00fd (nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng) v\u00e0 doanh nghi\u1ec7p.\/.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>NBCA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c b\u1ea3o t\u1ed3n c\u00f3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 nh\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ngu\u1ed3n gen c\u00e2y tr\u1ed3ng b\u1ea3n \u0111\u1ecba v\u00ec c\u00e1c ngu\u1ed3n gen \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1ng \u1ed5n \u0111\u1ecbnh trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng quen thu\u1ed9c. Ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o t\u1ed3n t\u1ea1i ch\u1ed7 on-farm c\u00f3 5 n\u1ed9i dung l\u1edbn, \u0111\u00f3 l\u00e0: (1) Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u01a1 b\u1ea3n [&#8230;]\n","protected":false},"author":10,"featured_media":6894,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9095"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9095"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9095\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9096,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9095\/revisions\/9096"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6894"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9095"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9095"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9095"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}