{"id":9105,"date":"2024-08-14T10:42:16","date_gmt":"2024-08-14T03:42:16","guid":{"rendered":"https:\/\/nbca.gov.vn\/?p=9105"},"modified":"2025-03-26T10:43:02","modified_gmt":"2025-03-26T03:43:02","slug":"loi-ich-cua-chinh-sua-gen-trong-nganh-nong-nghiep","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nbca.gov.vn\/loi-ich-cua-chinh-sua-gen-trong-nganh-nong-nghiep\/","title":{"rendered":"L\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a ch\u1ec9nh s\u1eeda gen trong ng\u00e0nh n\u00f4ng nghi\u1ec7p"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Ch\u1ec9nh s\u1eeda gen l\u00e0 vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c thay \u0111\u1ed5i c\u00f3 ch\u1ee7 \u0111\u00edch trong b\u1ed9 gen c\u1ee7a m\u1ed9t sinh v\u1eadt, bao g\u1ed3m ch\u00e8n, x\u00f3a, bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i ho\u1eb7c thay th\u1ebf c\u00e1c tr\u00ecnh t\u1ef1 gen. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ch\u00e8n v\u00e0 thay th\u1ebf, tr\u00ecnh t\u1ef1\/\u0111o\u1ea1n gen \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1eeb c\u00f9ng m\u1ed9t lo\u00e0i (cis) ho\u1eb7c kh\u00e1c lo\u00e0i (trans). Vi\u1ec7c ch\u1ec9nh s\u1eeda gen \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c endonuclease \u0111\u1eb7c hi\u1ec7u v\u00e0 ch\u1ee7 y\u1ebfu thu\u1ed9c b\u1ed1n nh\u00f3m sau: Meganuclease, Nuclease ng\u00f3n tay k\u1ebdm (ZFN), Nuclease gi\u1ed1ng t\u00e1c nh\u00e2n ho\u1ea1t h\u00f3a phi\u00ean m\u00e3 (TALEN) v\u00e0 h\u1ec7 th\u1ed1ng CRISPR\/Cas9.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nuclease \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng \u0111i\u1ec3m (SDN) t\u1eadn d\u1ee5ng c\u01a1 ch\u1ebf s\u1eeda ch\u1eefa t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a t\u1ebf b\u00e0o \u0111\u1ec3 ch\u1ec9nh s\u1eeda gen. C\u00e1c lo\u1ea1i ch\u1ec9nh s\u1eeda bao g\u1ed3m SDN1 &#8211; s\u1eeda ch\u1eefa t\u1ef1 ph\u00e1t \u0111\u1ee9t g\u00e3y s\u1ee3i \u0111\u00f4i d\u1eabn \u0111\u1ebfn l\u01b0\u1ee3ng ch\u00e8n\/x\u00f3a nh\u1ecf (indels); SDN2 \u2013 s\u1eeda ch\u1eefa \u0111\u1ee9t g\u00e3y s\u1ee3i \u0111\u00f4i s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t m\u1eabu nucleotide nh\u1ecf kh\u1edbp v\u1edbi tr\u00ecnh t\u1ef1 xung quanh \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ee9t g\u00e3y; SDN3 &#8211; s\u1eeda ch\u1eefa v\u00f9ng \u0111\u1ee9t g\u00e3y s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t tr\u00ecnh t\u1ef1 m\u1eabu, qua \u0111\u00f3 t\u00edch h\u1ee3p v\u1eadt li\u1ec7u di truy\u1ec1n m\u1edbi. SDN-1 v\u00e0 SDN-2 th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ch\u00e8n ADN ngo\u1ea1i lai. Trong khi \u0111\u00f3, SDN3 c\u00f3 th\u1ec3 bao g\u1ed3m vi\u1ec7c ch\u00e8n ADN c\u00f9ng ho\u1eb7c kh\u00e1c lo\u00e0i t\u1ea1i \u0111i\u1ec3m \u0111\u00edch, t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 qu\u00e1 tr\u00ecnh chuy\u1ec3n gen c\u00f9ng l\u1ee3i th\u1ebf ch\u00e8n v\u1eadt li\u1ec7u di truy\u1ec1n t\u1ea1i \u0111i\u1ec3m \u0111\u00edch. Kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1ch nh\u00e2n gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng truy\u1ec1n th\u1ed1ng v\u00e0 t\u1ea1o \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn ng\u1eabu nhi\u00ean, nh\u1eefng c\u1ea3i ti\u1ebfn trong nh\u00e2n gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng \u0111\u1ea3m b\u1ea3o qu\u00e1 tr\u00ecnh nh\u00e2n gi\u1ed1ng nhanh ch\u00f3ng, ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e1t sinh c\u00e1c \u0111\u1eb7c t\u00ednh kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ngu\u1ed3n d\u1eef li\u1ec7u kh\u1ed5ng l\u1ed3 v\u1ec1 tr\u00ecnh t\u1ef1 gen c\u1ee7a nhi\u1ec1u gi\u1ed1ng v\u00e0 lo\u00e0i c\u00e2y tr\u1ed3ng kh\u00e1c nhau \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng trong ch\u1ec9nh s\u1eeda c\u00e1c gen v\u1edbi ch\u1ee7 \u0111\u00edch t\u0103ng c\u01b0\u1eddng ho\u1eb7c ch\u1ec9nh s\u1eeda ch\u1ee9c n\u0103ng c\u1ee7a ch\u00fang, t\u1eeb \u0111\u00f3 c\u1ea3i ti\u1ebfn gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng. Nh\u1eefng c\u1ea3i ti\u1ebfn d\u1ef1a tr\u00ean ch\u1ec9nh s\u1eeda gen c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m l\u1ee3i cho ng\u01b0\u1eddi n\u00f4ng d\u00e2n (n\u0103ng su\u1ea5t, kh\u1ea3 n\u0103ng kh\u00e1ng b\u1ec7nh, ch\u1ed1ng ch\u1ecbu thu\u1ed1c di\u1ec7t c\u1ecf, ch\u1ed1ng ch\u1ecbu c\u00e1c stress phi sinh h\u1ecdc, ra hoa v\u00e0 ch\u00edn tr\u00e1i), gi\u00fap n\u00e2ng cao gi\u00e1 tr\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i (t\u0103ng sinh kh\u1ed1i, c\u00e1c t\u00ednh tr\u1ea1ng t\u1ed1t cho ch\u1ebf bi\u1ebfn ho\u1eb7c t\u00ednh b\u1ea5t d\u1ee5c trong s\u1ea3n xu\u1ea5t gi\u1ed1ng lai) v\u00e0 c\u1ea3i ti\u1ebfn c\u00e1c t\u00ednh tr\u1ea1ng ti\u00eau d\u00f9ng (t\u0103ng h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng dinh d\u01b0\u1ee1ng, gi\u1ea3m \u0111\u1ed9c t\u1ed1 v\u00e0 c\u00e1c ch\u1ea5t g\u00e2y d\u1ecb \u1ee9ng).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u00e2y tr\u1ed3ng ch\u1ec9nh s\u1eeda gen \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i h\u00f3a l\u00e0 \u0111\u1eadu n\u00e0nh nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch gi\u1ea3m ch\u1ea5t b\u00e9o b\u00e3o h\u00f2a v\u00e0 lo\u1ea1i b\u1ecf ch\u1ea5t b\u00e9o chuy\u1ec3n h\u00f3a, kh\u1edfi \u0111\u1ea7u cho m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c c\u00e2y l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c ch\u1ec9nh s\u1eeda gen kh\u00e1c d\u1ef1 ki\u1ebfn s\u1ebd ra m\u1eaft th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng trong t\u01b0\u01a1ng lai g\u1ea7n nh\u01b0 ng\u00f4 n\u1ebfp, l\u00faa ch\u1ed1ng ch\u1ecbu stress, l\u00faa m\u00ec kh\u00e1ng b\u1ec7nh, c\u00e0 chua qu\u1ea3 nh\u1ecf ra hoa nhanh, l\u00faa v\u00e0 s\u1eafn kh\u00e1ng thu\u1ed1c di\u1ec7t c\u1ecf c\u0169ng nh\u01b0 khoai t\u00e2y v\u00e0 l\u00faa m\u00ec c\u00f3 h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng gluten th\u1ea5p v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m ph\u00f9 h\u1ee3p cho ch\u1ebf bi\u1ebfn. Nh\u1eefng v\u00ed d\u1ee5 tr\u00ean c\u00f9ng c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 v\u00e0 \u0111ang ti\u1ebfn h\u00e0nh cho th\u1ea5y ch\u1ec9nh s\u1eeda gen l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 ph\u00f9 h\u1ee3p \u0111\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t qua c\u00e1c r\u00e0o c\u1ea3n trong qu\u00e1 tr\u00ecnh nh\u00e2n gi\u1ed1ng b\u1eb1ng c\u00e1ch khai th\u00e1c hi\u1ec7u qu\u1ea3 ngu\u1ed3n gi\u1ed1ng \u0111a d\u1ea1ng. Ch\u1ec9nh s\u1eeda gen c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 m\u1edf ra c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng \u00e1n kh\u1ea3 thi gi\u00fap b\u1ea3o t\u1ed3n \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc. C\u00e1c qu\u1ed1c gia trong khu v\u1ef1c ch\u00e2u \u00c1 &#8211; Th\u00e1i B\u00ecnh D\u01b0\u01a1ng \u0111ang trong qu\u00e1 tr\u00ecnh x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 ban h\u00e0nh c\u00e1c ch\u00ednh s\u00e1ch, quy \u0111\u1ecbnh ch\u00ednh th\u1ee9c v\u1ec1 sinh v\u1eadt v\u00e0 s\u1ea3n ph\u1ea9m ch\u1ec9nh s\u1eeda gen. V\u1edbi chi ph\u00ed th\u1ea5p v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u h\u1ea1 t\u1ea7ng c\u01a1 b\u1ea3n, ch\u1ec9nh s\u1eeda gen l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng \u00e1n l\u00fd t\u01b0\u1edfng gi\u00fap c\u1ea3i ti\u1ebfn c\u00e1c gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng ng\u00e1ch v\u1edbi di\u1ec7n t\u00edch tr\u1ed3ng nh\u1ecf, t\u1eeb \u0111\u00f3 l\u00e0m l\u1ee3i cho c\u00e1c h\u1ed9 tr\u1ed3ng nh\u1ecf t\u1ea1i nh\u1eefng qu\u1ed1c gia n\u00e0y. Nhanh ch\u00f3ng \u1ee9ng d\u1ee5ng c\u00f4ng ngh\u1ec7 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi cho hai v\u1ea5n \u0111\u1ec1 th\u01b0\u1eddng g\u1eb7p \u1edf khu v\u1ef1c ch\u00e2u \u00c1 &#8211; Th\u00e1i B\u00ecnh D\u01b0\u01a1ng: bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu v\u00e0 t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng kinh t\u1ebf &#8211; x\u00e3 h\u1ed9i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u00e1c c\u00f4ng ngh\u1ec7 ch\u1ec9nh s\u1eeda gen hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng r\u1ed9ng r\u00e3i nh\u1ea5t ch\u1ec9 \u0111\u00f2i h\u1ecfi m\u1ed9t kho\u1ea3n \u0111\u1ea7u t\u01b0 nh\u1ecf, c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng \u1ee9ng d\u1ee5ng trong m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m, t\u01b0\u01a1ng th\u00edch v\u1edbi c\u00e1c k\u1ef9 thu\u1eadt th\u00ed nghi\u1ec7m hi\u1ec7n c\u00f3 v\u00e0 mang \u0111\u1ebfn k\u1ebft qu\u1ea3 nhanh h\u01a1n nhi\u1ec1u so v\u1edbi c\u00e1c k\u1ef9 thu\u1eadt kh\u00e1c nh\u01b0 nh\u00e2n gi\u1ed1ng ch\u1ecdn l\u1ecdc hay t\u1ea1o \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trong b\u1ed1i c\u1ea3nh d\u00e2n s\u1ed1 ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng nhanh, bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu kh\u00f3 l\u01b0\u1eddng v\u00e0 xu\u1ea5t hi\u1ec7n nh\u1eefng b\u1ec7nh d\u1ecbch m\u1edbi, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 n\u00e0y \u0111e d\u1ecda t\u1edbi n\u1ec1n an ninh l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c to\u00e0n c\u1ea7u. Ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady, c\u1ea3 x\u00e3 h\u1ed9i \u0111\u1ec1u quan t\u00e2m t\u1edbi nh\u1eefng l\u0129nh v\u1ef1c khoa h\u1ecdc, s\u00e1ng t\u1ea1o c\u00f4ng ngh\u1ec7 mang \u0111\u1ebfn s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i quan tr\u1ecdng trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 t\u1ea1o ra s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n b\u1ec1n v\u1eefng cho t\u01b0\u01a1ng lai. C\u00f4ng ngh\u1ec7 ch\u1ec9nh s\u1eeda gen l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e0nh t\u1ef1u mang t\u00ednh \u0111\u1ed9t ph\u00e1 c\u1ee7a khoa h\u1ecdc, \u0111\u00f3ng g\u00f3p r\u1ea5t l\u1edbn cho c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u c\u01a1 b\u1ea3n v\u00e0 \u1ee9ng d\u1ee5ng trong nh\u1eefng n\u0103m qua. Nh\u1edd v\u1eady, gi\u1ea3i Nobel v\u1ec1 H\u00f3a h\u1ecdc \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c trao t\u1eb7ng hai nh\u00e0 khoa h\u1ecdc n\u1eef \u0111\u1eb7t n\u1ec1n m\u00f3ng cho vi\u1ec7c \u1ee9ng d\u1ee5ng th\u00e0nh c\u00f4ng h\u1ec7 th\u1ed1ng CRISPR\/Cas trong nghi\u00ean c\u1ee9u ch\u1ec9nh s\u1eeda h\u1ec7 gen v\u00e0o n\u0103m 2020. Hi\u1ec7n nay, c\u00f4ng ngh\u1ec7 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p hi\u1ec7u qu\u1ea3 nh\u1ea5t s\u1eed d\u1ee5ng trong c\u1ea3i t\u1ea1o gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng b\u1edfi n\u00f3 cho ph\u00e9p t\u1ea1o ra c\u00e1c \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn theo \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng, c\u00f3 th\u1ec3 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u1edbi nhi\u1ec1u gen c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn kh\u00f4ng mang theo b\u1ea5t c\u1ee9 tr\u00ecnh t\u1ef1 DNA ngo\u1ea1i lai trong h\u1ec7 gen. K\u1ec3 t\u1eeb khi \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00e1m ph\u00e1 v\u00e0o n\u0103m 1987, CRISPR\/Cas \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee9ng d\u1ee5ng r\u1ed9ng r\u00e3i tr\u00ean nhi\u1ec1u \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c nhau nh\u01b0 vi sinh v\u1eadt, th\u1ef1c v\u1eadt, \u0111\u1ed9ng v\u1eadt v\u00e0 c\u1ea3 tr\u00ean t\u1ebf b\u00e0o ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u1eed d\u1ee5ng k\u1ef9 thu\u1eadt ch\u1ec9nh s\u1eeda gen, gi\u00fap gi\u1ea3m h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng asparagin (ho\u1ea1t ch\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ed1ng ung th\u01b0 &#8211; PV) trong l\u00faa m\u00ec, th\u1ebf h\u1ec7 l\u00faa m\u00ec c\u1ea3i ti\u1ebfn s\u1ebd mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch cho ng\u01b0\u1eddi ti\u00eau d\u00f9ng khi c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3m b\u1edbt nguy c\u01a1 ti\u1ebfp x\u00fac c\u1ee7a h\u1ecd v\u1edbi v\u1edbi acrylamide (acrylamide \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 ch\u1ea5t g\u00e2y ung th\u01b0 ngh\u1ec1 nghi\u1ec7p ti\u1ec1m t\u00e0ng c\u1ee7a c\u00e1c c\u01a1 quan ch\u00ednh ph\u1ee7 Hoa K\u1ef3 v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c IARC x\u1ebfp v\u00e0o nh\u00f3m ch\u1ea5t g\u00e2y ung th\u01b0 2A) t\u1eeb ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0103n u\u1ed1ng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0110\u1ed3ng th\u1eddi, c\u00e2y tr\u1ed3ng m\u1edbi n\u00e0y c\u0169ng gi\u00fap c\u00e1c c\u01a1 s\u1edf kinh doanh th\u1ef1c ph\u1ea9m d\u1ec5 d\u00e0ng h\u01a1n trong vi\u1ec7c tu\u00e2n th\u1ee7 c\u00e1c quy \u0111\u1ecbnh li\u00ean quan t\u1edbi h\u00e0m l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a acrylamide c\u0169ng nh\u01b0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 dinh d\u01b0\u1ee1ng trong s\u1ea3n ph\u1ea9m khi \u0111\u01b0a ra th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a ch\u1ec9nh s\u1eeda gen trong ng\u00e0nh n\u00f4ng nghi\u1ec7p:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0&#8211; T\u0103ng gi\u00e1 tr\u1ecb cho c\u00e1c kho\u1ea3n \u0111\u1ea7u t\u01b0 nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; Ph\u00e1 b\u1ecf di truy\u1ec1n t\u00ednh tr\u1ea1ng kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; K\u1ebft qu\u1ea3 s\u1ea3n l\u01b0\u1ee3ng t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng v\u1edbi bi\u1ebfn d\u1ecb di truy\u1ec1n t\u1ef1 nhi\u00ean ho\u1eb7c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p nh\u00e2n gi\u1ed1ng truy\u1ec1n th\u1ed1ng;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; Ki\u1ec3m tra c\u00e1c b\u1ec7nh di truy\u1ec1n v\u00e0 b\u1ec7nh do vector truy\u1ec1n b\u1ec7nh;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; \u0110a d\u1ea1ng h\u00f3a c\u00e2y tr\u1ed3ng;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; Gi\u1ea3m di\u1ec7n t\u00edch \u0111\u1ea5t d\u00f9ng trong n\u00f4ng nghi\u1ec7p;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; T\u0103ng t\u00ednh \u0111a d\u1ea1ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 gi\u1edbi h\u1ea1n nh\u1eefng g\u00ec gi\u1ea3m ph\u00e2n, t\u00e1i t\u1ed5 h\u1ee3p c\u00f3 th\u1ec3 mang l\u1ea1i;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; C\u00f3 th\u1ec3 b\u1ed5 sung c\u00e1c t\u00ednh tr\u1ea1ng \u0111\u00e1p \u1ee9ng th\u1ecb hi\u1ebfu c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ti\u00eau d\u00f9ng;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; T\u1ea1o ra c\u00e1c gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng th\u00edch \u1ee9ng v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng thay \u0111\u1ed5i (gi\u1ed1ng c\u00e2y th\u00edch \u1ee9ng v\u1edbi kh\u00ed h\u1eadu);<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; T\u0103ng n\u0103ng su\u1ea5t;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211; Cho ph\u00e9p ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e2y l\u00e2u ni\u00ean.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nh\u00e2n gi\u1ed1ng c\u00e2y tr\u1ed3ng \u0111\u00e3 v\u00e0 \u0111ang gi\u00fap n\u00e2ng cao s\u1ea3n l\u01b0\u1ee3ng, kh\u1ea3 n\u0103ng kh\u00e1ng s\u00e2u b\u1ec7nh h\u1ea1i c\u0169ng nh\u01b0 kh\u1ea3 n\u0103ng ch\u1ed1ng ch\u1ecbu h\u1ea1n v\u00e0 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u1ea3i thi\u1ec7n m\u00f9a m\u00e0ng. Ch\u1ec9nh s\u1eeda gen c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap c\u1ea3i thi\u1ec7n hi\u1ec7u qu\u1ea3 v\u00e0 t\u00ednh ch\u00ednh x\u00e1c trong nh\u00e2n gi\u1ed1ng, c\u00f3 ti\u1ec1m n\u0103ng l\u00e0m l\u1ee3i cho ng\u01b0\u1eddi n\u00f4ng d\u00e2n, t\u0103ng c\u01b0\u1eddng c\u00e1c t\u00ednh tr\u1ea1ng mang l\u1ea1i gi\u00e1 tr\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i v\u00e0 gi\u00e1 tr\u1ecb cho ng\u01b0\u1eddi ti\u00eau d\u00f9ng, c\u00f3 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u00edch c\u1ef1c to l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u00e0nh tr\u1ed3ng tr\u1ecdt.\/.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>NBCA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ch\u1ec9nh s\u1eeda gen l\u00e0 vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c thay \u0111\u1ed5i c\u00f3 ch\u1ee7 \u0111\u00edch trong b\u1ed9 gen c\u1ee7a m\u1ed9t sinh v\u1eadt, bao g\u1ed3m ch\u00e8n, x\u00f3a, bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i ho\u1eb7c thay th\u1ebf c\u00e1c tr\u00ecnh t\u1ef1 gen. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ch\u00e8n v\u00e0 thay th\u1ebf, tr\u00ecnh t\u1ef1\/\u0111o\u1ea1n gen \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1eeb c\u00f9ng m\u1ed9t lo\u00e0i (cis) ho\u1eb7c kh\u00e1c lo\u00e0i [&#8230;]\n","protected":false},"author":10,"featured_media":6894,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9105"}],"collection":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9105"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9105\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9106,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9105\/revisions\/9106"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6894"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9105"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9105"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nbca.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9105"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}