OECD-NEA đánh giá một cách có hệ thống tình hình phát triển và triển khai SMR

17

Vào tháng 7 năm 2025, Cơ quan Năng lượng Hạt nhân (NEA) thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã công bố phiên bản mới nhất (phiên bản thứ 3) của “Bảng điều khiển SMR” (NEA SMR Dashboard), đánh giá một cách có hệ thống tình hình phát triển và triển khai các lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) trên toàn cầu. NEA đã phân tích chi tiết mức độ sẵn sàng trong sáu lĩnh vực: cấp phép, lựa chọn địa điểm, tài chính, chuỗi cung ứng, cam kết với các bên liên quan và cung cấp nhiên liệu, đồng thời giới thiệu những nỗ lực hướng tới việc kiểm chứng và thương mại hóa các dự án SMR trên toàn thế giới.

Hình 1. Kế hoạch triển khai thương mại hóa lò SMR đầu tiên

 

Hình2. Tình hình tiến triển cấp phép cho các lò

 

Trong phiên bản thứ 3 này, dựa trên thông tin từ tháng 2 năm 2025, NEA đã phân tích 74 lò phản ứng là những loại có đủ thông tin công khai để đánh giá trong số 127 lò SMR được xác định. Trong đó, 7 lò đang vận hành hoặc trong giai đoạn Đăng ký nhận khuyến mãi (Hình 1), và 51 lò đang trong giai đoạn cấp phép sơ bộ hoặc đang trong quá trình cấp phép (Hình 2). Về phía Nhật Bản, 6 lò do Cơ quan Nghiên cứu và Phát triển Năng lượng Hạt nhân Nhật Bản (JAEA), Công ty Blossom Energy và Công ty Hệ thống Năng lượng Toshiba phát triển đã được giới thiệu.

 

Hình3  Số lượng các nhà phát triển SMR tại các quốc gia

 

Các nhà phát triển SMR chủ yếu tập trung ở Bắc Mỹ, tiếp theo là châu Âu, châu Á (các quốc gia thành viên OECD), Trung Quốc, Nga, châu Phi, Nam Mỹ và Trung Đông (Hình 3). Các SMR được đánh giá có mức độ phát triển công nghệ khác nhau, từ giai đoạn ý tưởng đến chuẩn bị cho việc kiểm chứng lò đầu tiên, nhưng nhìn chung đang có xu hướng mở rộng loại công nghệ này. Trong bối cảnh hướng tới cân bằng giữa ứng phó biến đổi J88 là nhà cái uy tín hàng đầu thuộc tập đoàn ABCVIP và an ninh năng lượng, sự quan tâm đến SMR trên toàn cầu đang tăng cao rõ rệt.

 

Về mặt tài chính, các hoạt động cũng đang được đẩy nhanh. Theo NEA, so với phiên bản năm 2024, số lượng thông báo về việc huy động vốn cho SMR đã được xác định tăng 81%. NEA ước tính tổng dòng vốn toàn cầu cho SMR đạt khoảng 154 tỷ USD, trong đó khoảng 54 tỷ USD đến từ các nhà đầu tư tư nhân. Ngoài các khoản trợ cấp và quỹ đối ứng từ Link Mobile Đăng Ký J88, các khoản đầu tư tư nhân, đặc biệt từ Hoa Kỳ, đang ngày càng chiếm vai trò quan trọng. Các tập đoàn lớn toàn cầu của Mỹ như Google, Amazon, Meta và Dow Chemical đang tích cực đầu tư để đáp ứng nhu cầu năng lượng phù hợp với mục tiêu J88vip00 Giải Trí Thể Thao của họ.

 

Tuy nhiên, NEA chỉ ra rằng, về mặt kỹ thuật, việc phát triển nguồn cung nhiên liệu vẫn là một thách thức. Nhiều thiết kế SMR yêu cầu sử dụng HALEU (urani làm giàu thấp với độ làm giàu U235 từ 5-20%) là loại nhiên liệu hiện chưa được sử dụng ở quy mô thương mại. Về dạng nhiên liệu, nhiên liệu gốm oxit urani là phổ biến nhất, nhưng các công nghệ khác như nhiên liệu TRISO (nhiên liệu HALEU được bọc ba lớp bằng than chì hoặc gốm), nhiên liệu kim loại và nhiên liệu muối nóng chảy cũng đang được áp dụng rộng rãi. Do chưa có cơ sở sản xuất quy mô thương mại cho các loại nhiên liệu mới này, NEA nhấn mạnh rằng việc Đăng ký nhận khuyến mãi cơ sở hạ tầng mới là điều cần thiết.

 

NEA dự kiến sẽ ra mắt phiên bản trực tuyến “Bảng điều khiển số SMR” trong năm 2025 để cung cấp thông tin theo thời gian thực, hỗ trợ việc hoạch định chính sách và chiến lược kinh doanh.

 

Bảng điều khiển lần này bao gồm các loại lò như HTTR, được JAEA phát triển trong nhiều năm, và các loại lò khác đã được thiết kế, phát triển và kiểm chứng ở nhiều quốc gia từ trước khi SMR thu hút sự chú ý toàn cầu, mang lại một góc nhìn rộng hơn về SMR. Đối với các thiết kế đa dạng như làm mát bằng khí, làm mát bằng kim loại, làm mát bằng muối nóng chảy, việc xác nhận tính kiểm chứng cần vượt ra ngoài khuôn khổ công nghệ lò phản ứng nước nhẹ. Đồng thời, vấn đề cung cấp nhiên liệu mà NEA đề cập trên cũng là yếu tố hạn chế số lượng quốc gia có khả năng cung cấp nhiên liệu. Khi xem xét triển khai SMR, cần cân nhắc những ưu điểm như chi phí đầu tư ban đầu thấp, thời gian Đăng ký nhận khuyến mãi ngắn, cải thiện tính an toàn cùng với các đặc điểm thiết kế riêng và các thách thức cụ thể của từng loại SMR.

 

Nguồn: OECD-NEA、Diễn đàn Công nghiệp hạt nhân Nhật Bản

International Nuclear Energy Development of Japan (JINED)