﻿{"id":651,"date":"2018-02-02T22:52:25","date_gmt":"2018-02-03T05:52:25","guid":{"rendered":"http:\/\/vinanst.vinatom.gov.vn\/vinatom\/?p=527"},"modified":"2023-11-27T16:17:57","modified_gmt":"2023-11-27T09:17:57","slug":"hoi-thao-giai-thuong-nobel-vat-ly-nam-2017-phat-hien-bang-thuc-nghiem-song-hap-dan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/hoi-thao-giai-thuong-nobel-vat-ly-nam-2017-phat-hien-bang-thuc-nghiem-song-hap-dan\/","title":{"rendered":"H\u1ed9i th\u1ea3o &#8220;Gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng Nobel V\u1eadt l\u00fd n\u0103m 2017 &#8211; Ph\u00e1t hi\u1ec7n b\u1eb1ng th\u1ef1c nghi\u1ec7m s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn&#8221;"},"content":{"rendered":"<div class=\"detail-lead\" style=\"text-align: justify;\">V\u1eeba qua, Vi\u1ec7n Khoa h\u1ecdc v\u00e0 K\u1ef9 thu\u1eadt h\u1ea1t nh\u00e2n (KH&amp;KTHN) \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c seminar khoa h\u1ecdc v\u1edbi ti\u00eau \u0111\u1ec1: \u201cGi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng Nobel V\u1eadt l\u00fd n\u0103m 2017 &#8211; Ph\u00e1t hi\u1ec7n b\u1eb1ng th\u1ef1c nghi\u1ec7m s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn\u201d, do GS. Joseph Indekeu, Khoa V\u1eadt l\u00fd v\u00e0 Thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc, \u0110\u1ea1i h\u1ecdc KU Leuven, V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c B\u1ec9 tr\u00ecnh b\u00e0y.<\/div>\n<div class=\"clear\" style=\"text-align: justify;\"><\/div>\n<div class=\"detail-content\">\n<p class=\"cs2E86D3A6\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"cs80D9435B\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">Tham d\u1ef1 bu\u1ed5i seminar c\u00f3 GS.Tr\u1ea7n H\u1eefu Ph\u00e1t, Ch\u1ee7 t\u1ecbch H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng Khoa h\u1ecdc Vi\u1ec7n N\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng nguy\u00ean t\u1eed Vi\u1ec7t Nam, GS. Pierre Darriulat, GS. \u0110\u00e0o Ti\u1ebfn Khoa v\u00e0 \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o c\u00e1c c\u00e1n b\u1ed9 khoa h\u1ecdc \u0111\u1ebfn t\u1eeb Vi\u1ec7n KH&amp;KTHN, Vi\u1ec7n V\u1eadt l\u00fd, Trung t\u00e2m V\u0169 tr\u1ee5 Vi\u1ec7t Nam, Tr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea1i h\u1ecdc S\u01b0 ph\u1ea1m H\u00e0 N\u1ed9i.<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"csF48C023F\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">Gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng Nobel V\u1eadt l\u00fd n\u0103m 2017 \u0111\u01b0\u1ee3c trao cho ba nh\u00e0 khoa h\u1ecdc M\u1ef9:\u00a0<\/span><span class=\"cs8D1D4607\">Rainer Weiss, Barry C. Barish v\u00e0 Kip S. Thorne<\/span><span class=\"cs188C92B5\">\u00a0v\u1ec1 c\u00e1c \u0111\u00f3ng g\u00f3p trong vi\u1ec7c ghi nh\u1eadn b\u1eb1ng th\u1ef1c nghi\u1ec7m s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn t\u1ea1i \u0110\u00e0i quan tr\u1eafc s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn b\u1eb1ng giao thoa k\u1ebf laser (Laser Interferometer Gravitational Wave Observatory, LIGO).<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-12695\" src=\"http:\/\/tvdt.vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1.jpg\" alt=\"\" width=\"942\" height=\"462\" srcset=\"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1.jpg 942w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-300x147.jpg 300w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-150x74.jpg 150w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-768x377.jpg 768w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-324x160.jpg 324w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-533x261.jpg 533w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-696x341.jpg 696w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/z012-1-856x420.jpg 856w\" sizes=\"auto, (max-width: 942px) 100vw, 942px\" \/><\/p>\n<p class=\"csF48C023F\" style=\"text-align: center;\"><span class=\"cs5323ADFA\">GS. J Indekeu tr\u00ecnh b\u00e0y t\u1ea1i seminar<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"cs77AF4589\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">GS. J. Indekeu \u0111\u00e3 tr\u00ecnh b\u00e0y c\u00e1c ki\u1ebfn th\u1ee9c c\u01a1 b\u1ea3n li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn, gi\u1edbi thi\u1ec7u v\u1ec1 c\u1ea5u tr\u00fac v\u00e0 nguy\u00ean l\u00fd ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a h\u1ec7 thi\u1ebft b\u1ecb LIGO, c\u00e1c k\u1ebft qu\u1ea3 th\u1ef1c nghi\u1ec7m ghi nh\u1eadn s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-12694\" src=\"http:\/\/tvdt.vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/10001.jpg\" alt=\"\" width=\"605\" height=\"380\" srcset=\"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/10001.jpg 605w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/10001-300x188.jpg 300w, https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/10001-150x94.jpg 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 605px) 100vw, 605px\" \/><\/p>\n<p class=\"cs77AF4589\" style=\"text-align: center;\"><span class=\"csC731D331\">Ngu\u1ed3n \u1ea3nh: LIGO Scientific Collaboration<\/span><\/p>\n<p class=\"csFB854604\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"cs46519A1A\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">Theo ti\u00ean \u0111o\u00e1n c\u1ee7a nh\u00e0 b\u00e1c h\u1ecdc Anbert Einstein trong thuy\u1ebft t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i r\u1ed9ng t\u1eeb h\u01a1n m\u1ed9t th\u1ebf k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc, s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh khi m\u1ed9t v\u1eadt th\u1ec3 c\u00f3 kh\u1ed1i l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn di chuy\u1ec3n trong v\u0169 tr\u1ee5, s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111i r\u1ea5t xa trong v\u0169 tr\u1ee5 v\u1edbi t\u1ed1c \u0111\u1ed9 \u00e1nh s\u00e1ng. C\u00e1c nh\u00e0 thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u00e3 s\u0103n l\u00f9ng s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn trong nhi\u1ec1u th\u1eadp k\u1ef7 qua. LIGO l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ph\u00e1t hi\u1ec7n ra s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn v\u00e0o ng\u00e0y 14\/9\/2015. S\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb v\u1ee5 va ch\u1ea1m c\u1ee7a hai l\u1ed7 \u0111en c\u00e1ch tr\u00e1i \u0111\u1ea5t kho\u1ea3ng 1,3 t\u1ef7 n\u0103m \u00e1nh s\u00e1ng.<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"csB761EC7A\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">LIGO l\u00e0 hai \u0111\u01b0\u1eddng \u1ed1ng ch\u00e2n kh\u00f4ng cao d\u00e0i kho\u1ea3ng 4 km, n\u1ed1i v\u1edbi nhau h\u00ecnh ch\u1eef L<\/span><span class=\"cs8D1D4607\">\u00a0v\u1edbi hai c\u00e1nh tay d\u00e0i ngang nhau<\/span><span class=\"cs188C92B5\">. Trong m\u1ed7i \u1ed1ng c\u00f3 m\u1ed9t ch\u00f9m tia laser \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu li\u00ean t\u1ee5c theo\u00a0<\/span><span class=\"cs8D1D4607\">hai h\u01b0\u1edbng, d\u1ecdc theo 2 g\u00f3c ch\u1eef L, ph\u1ea3n x\u1ea1 \u1edf \u0111i\u1ec3m cu\u1ed1i c\u00e1ch ngu\u1ed3n 4 km r\u1ed3i quay tr\u1edf l\u1ea1i \u0111i\u1ec3m ban \u0111\u1ea7u.\u00a0<\/span><span class=\"cs188C92B5\">B\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, do \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i gi\u1ed1ng nhau, hai tia laser s\u1ebd t\u1ef1 tri\u1ec7t ti\u00eau do ng\u01b0\u1ee3c pha. Khi c\u00f3 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn, hai c\u00e1nh tay s\u1ebd b\u1ecb bi\u1ebfn d\u1ea1ng n\u00ean chi\u1ec1u d\u00e0i c\u1ee7a ch\u00fang s\u1ebd kh\u00e1c nhau. Khi \u0111\u00f3 x\u00e1c ch\u00f9m laser \u0111i qua hai c\u00e1nh tay v\u1edbi th\u1eddi gian kh\u00e1c nhau, ngh\u0129a l\u00e0 c\u00f3 s\u1ef1 l\u1ec7ch pha, v\u00e0 t\u1ea1o ra nh\u1eefng t\u00edn hi\u1ec7u c\u00f3 th\u1ec3 \u0111o \u0111\u1ea1c \u0111\u01b0\u1ee3c. Tuy nhi\u00ean s\u1ef1 bi\u1ebfn d\u1ea1ng n\u00e0y l\u00e0 v\u00f4 c\u00f9ng nh\u1ecf (\u0394<\/span><span class=\"cs5323ADFA\">L<\/span><span class=\"cs188C92B5\">\/<\/span><span class=\"cs5323ADFA\">L<\/span><span class=\"cs188C92B5\">\u00a0\u2248 10<\/span><sup><span class=\"cs36E2AA4C\">-21<\/span><\/sup><span class=\"cs188C92B5\">), t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng c\u1ee1 1\/10.000 l\u1ea7n k\u00edch th\u01b0\u1edbc proton, v\u00e0 r\u1ea5t d\u1ec5 b\u1ecb c\u00e1c rung \u0111\u1ed9ng can nhi\u1ec5u xung quanh g\u00e2y \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng. Ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf, c\u00e1c chuy\u00ean gia \u0111\u00e3 thi\u1ebft k\u1ebf 2 tr\u1ea1m LIGO gi\u1ed1ng h\u1ec7t nhau, nh\u01b0ng \u0111\u1eb7t \u1edf hai \u0111i\u1ec3m c\u00e1ch xa nhau h\u00e0ng ng\u00e0n km, m\u1ed9t \u1edf Hanford, bang Washington v\u00e0 m\u1ed9t \u1edf Livingston, bang Louisiana. Khi c\u1ea3 hai tr\u1ea1m \u0111\u1ec1u cho ra nh\u1eefng t\u00edn hi\u1ec7u t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1eb1ng ch\u1ee9ng \u00a0kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh s\u1ef1 \u00a0c\u00f3 m\u1eb7t c\u1ee7a s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn. \u0110\u1ec3 t\u0103ng \u0111\u1ed9 nh\u1ea1y cho h\u1ec7 giao thoa k\u1ebf c\u00e1c b\u1ed9 ph\u1eadn c\u1ed9ng h\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t trong c\u00e1nh tay giao thoa k\u1ebf nh\u1eb1m l\u00e0m t\u0103ng hi\u1ec7u su\u1ea5t th\u1eddi gian l\u01b0u gi\u1eef \u00e1nh s\u00e1ng v\u00e0 khuy\u1ebfch \u0111\u1ea1i s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i pha do s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i v\u1ecb tr\u00ed. M\u1eb7t kh\u00e1c giao thoa k\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea5u h\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u00f4 l\u1eadp, ng\u0103n ch\u1eb7n v\u00e0 gi\u1ea3m thi\u1ec3u \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a c\u00e1c ngu\u1ed3n can nhi\u1ec5u t\u1eeb thi\u1ebft b\u1ecb v\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng xung quanh.<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"csB761EC7A\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs188C92B5\">Seminar \u0111\u00e3 di\u1ec5n ra s\u00f4i n\u1ed5i v\u1edbi nhi\u1ec1u c\u00e2u h\u1ecfi, \u00fd ki\u1ebfn th\u1ea3o lu\u1eadn, trao \u0111\u1ed5i t\u1eeb c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t t\u1eeb c\u00e1c c\u00e1n b\u1ed9 tr\u1ebb tham d\u1ef1. Bu\u1ed5i h\u1ed9i th\u1ea3o \u0111\u00e3 k\u1ebft th\u00fac t\u1ed1t \u0111\u1eb9p, qua \u0111\u00e2y ng\u01b0\u1eddi nghe \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng th\u00f4ng tin, hi\u1ec3u bi\u1ebft nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 s\u1ef1 ki\u1ec7n ghi nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn, m\u1ed9t trong nh\u1eefng ph\u00e1t hi\u1ec7n v\u0129 \u0111\u1ea1i l\u00e0m ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng th\u1ebf gi\u1edbi, m\u1ed9t k\u1ef3 t\u00edch c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i, theo l\u1eddi c\u1ee7a m\u1ed9t th\u00e0nh vi\u00ean c\u1ee7a \u1ee6y ban Gi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng Nobel.<\/span><\/p>\n<p class=\"cs32456591\" style=\"text-align: justify;\"><span class=\"cs5323ADFA\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"cs32456591\" style=\"text-align: right;\"><strong><span class=\"cs51E72002\">Vi\u1ec7n Khoa h\u1ecdc v\u00e0 K\u1ef9 thu\u1eadt h\u1ea1t nh\u00e2n<\/span><\/strong><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>V\u1eeba qua, Vi\u1ec7n Khoa h\u1ecdc v\u00e0 K\u1ef9 thu\u1eadt h\u1ea1t nh\u00e2n (KH&amp;KTHN) \u0111\u00e3 t\u1ed5 ch\u1ee9c seminar khoa h\u1ecdc v\u1edbi ti\u00eau \u0111\u1ec1: \u201cGi\u1ea3i th\u01b0\u1edfng Nobel V\u1eadt l\u00fd n\u0103m 2017 &#8211; Ph\u00e1t hi\u1ec7n b\u1eb1ng th\u1ef1c nghi\u1ec7m s\u00f3ng h\u1ea5p d\u1eabn\u201d, do GS. Joseph Indekeu, Khoa V\u1eadt l\u00fd v\u00e0 Thi\u00ean v\u0103n h\u1ecdc, \u0110\u1ea1i h\u1ecdc KU Leuven, V\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c B\u1ec9 tr\u00ecnh [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12695,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,22,10,24,26,16],"tags":[],"class_list":["post-651","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hoat-dong-nghien-cuu-trien-khai","category-hoi-nghi-hoi-thao","category-hoat-dong-nghien-cuu-dich-vu","category-tin-hoat-dong-cua-vien","category-tin-tong-hop","category-tin-tuc"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/651","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=651"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/651\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12697,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/651\/revisions\/12697"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=651"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=651"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vinatom.gov.vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=651"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}